»Το τελος των μυθων

Αντώνης Καρακούσης ΒΗΜΑ

Το προχθεσινό πρόβλημα της καταβολής των μισθών στους εργαζόμενους των αστικών συγκοινωνιών ούτε απλό είναι ούτε εύκολο στη διαχείρισή του και σε κάθε περίπτωση δεν είναι τεχνικό ζήτημα των διοικητικών υπηρεσιών, όπως ορισμένοι θέλησαν να παρουσιάσουν.

Και βεβαίως δεν αφορά μόνο τις δημόσιες συγκοινωνίες, αλλά το σύνολο των επιχορηγούμενων ελλειμματικών οργανισμών του ..
Δημοσίου.

Για να μην κρυβόμαστε πίσω από το δάχτυλό μας, η δυσκολία καταβολής των μισθών στους εργαζόμενους της ΕΘΕΛ αποκάλυψε τη δεινή οικονομική θέση των ελλειμματικών συγκοινωνιακών φορέων και συνολικά των επιχορηγούμενων από το υπουργείο Οικονομικών ζημιογόνων δημοσίων οργανισμών, αλλά και την πιστωτική δυσχέρεια που αντιμετωπίζει συνολικά η χώρα.

Η ΕΘΕΛ δεν είναι τίποτε άλλο παρά η κορυφή του παγόβουνου. Στην ίδια θέση είναι ο ΟΣΕ, οι αμυντικές βιομηχανίες, τα ασφαλιστικά ταμεία, τα δημόσια νοσοκομεία, τα πανεπιστήμια, σχεδόν ολόκληρος ο κύκλος του ευρύτερου δημόσιου τομέα.

Ως τώρα το υπουργείο Οικονομικών, καταρτίζοντας τον ετήσιο προϋπολογισμό, αλλά και εκείνον των επιχορηγούμενων δημοσίων οργανισμών, όριζε ένα ύψος επιχορήγησης και απαιτούσε από τις διοικήσεις να προσαρμοστούν αναλόγως. Συνηθέστερα, είτε οι ανάγκες των επιχορηγούμενων οργανισμών ήταν υποεκτιμημένες είτε οι διοικήσεις ήταν σπάταλες και τα ελλείμματα εξακοντίζονταν στα ύψη.

Σε κάθε περίπτωση, η κρατική επιχορήγηση δεν επαρκούσε να καλύψει τα ελλείμματα και οι διοικήσεις απαιτούσαν από τον εκάστοτε υπουργό Οικονομικών να εκδίδει εγγυήσεις του Δημοσίου, έναντι των οποίων ελάμβαναν τραπεζικά δάνεια. Αυτή ακριβώς η πρακτική αναιρέθηκε από την κρίση και τις συνέπειες που είχε στη λειτουργία του χρηματοπιστωτικού συστήματος. Οι τράπεζες δεν καλύπτονται πλέον από την εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου, πιθανώς τη θεωρούν επισφαλή ή απλώς η ρευστότητά τους δεν επιτρέπει χρηματοδοτικές γαλαντομίες σε οργανισμούς που δεν είναι σε θέση να προσφέρουν εγγυήσεις αποπληρωμής των δανείων.

Υπό αυτές τις συνθήκες, η εφαρμογή προγραμμάτων εξυγίανσης στους επιχορηγούμενους από το κράτος ελλειμματικούς οργανισμούς τίθεται εκ των πραγμάτων. Και μάλιστα επείγει. Πιθανότατα θα εξελιχθεί εντός του καλοκαιριού. Γίνεται φανερό πως αν δεν βελτιώσουν τη λειτουργία τους, αν δεν διαμορφώσουν δικά τους πεδία εσόδων και αν δεν επιτύχουν ταχύτατα μείωση των δαπανών τους, τα δράματα θα είναι πολλά και δεν θα αργήσουν. Είναι αυτή μια άλλη κατάσταση για το κράτος, για τους πολίτες και για την ίδια τη χώρα. Η οποία μόλις τώρα γίνεται αντιληπτή, θέτοντας τους πάντες προ των ευθυνών τους. Καλώς ή κακώς, μύθοι δεκαετιών, που ήθελαν το κράτος άτρωτο και τους υπαλλήλους του απρόσβλητους, κατερρίφθησαν στις 20 Μαΐου με την υπογραφή του μνημονίου. Εκτοτε όλα αλλάζουν και θα αλλάζουν διαρκώς.

akarakousis@dolnet.gr